هنوز چند هفتهی دیگر فرصت دارید تا برخی تصمیمهای مالی خود را برای سال مالیاتی ۲۰۲۵ نهایی کنید تا اثر مثبت آن را در اظهارنامه مالیاتی سال آینده ببینید. جهت کسب آمادگی برای گفتوگو با مشاور مالیتان، در ادامه ۱۵ یادآوری مهم را مرور میکنیم که چهار مورد اول، ویژه کارآفرینان و صاحبان کسب و کار و یازده مورد بعدی، ویژه سایر افراد است.
چهار نکته ویژه کارآفرینان و صاحبان کسبوکار:
۱. ساختار درآمد شما
اگر صاحب کسبوکار هستید، درآمد شخصی که هر سال از شرکت برمیدارید معمولاً در دو قالب اصلی است:
- حقوق بهعنوان کارمند
- سود سهام (Dividend) بهعنوان سهامدار
حقوق بهعنوان «درآمد کسبشده» محسوب میشود؛ یعنی:
- برای شما سقف مشارکت RRSP ایجاد میکند،
- در احراز شرایط برای بعضی برنامههای بازنشستگی دولتی نقش دارد،
- میتواند در دسترسی به برنامههایی که بر پایهی درآمد شغلی طراحی شدهاند مؤثر باشد،
- و مشمول کسورات حقوقی (Payroll deductions) است.
در مقابل، سود سهام مشمول کسورات حقوقی نمیشود، اما ممکن است باعث شود مجبور شوید در سال بعد، مالیات خود را بهصورت اقساطی (Installments) پرداخت کنید. به همین دلیل، یکی از تصمیمهای مهم شما قبل از پایان سال باید این باشد که با توجه به وضعیت شخصی و اهداف مالیتان، ترکیب بهینهی حقوق و سود سهام را برای خودتان تعیین کنید.
۲. معافیت کسبوکار کوچک (Small Business Deduction – SBD)
درآمدی که از یک کسبوکار فعال (Active Business) بهدست میآید، مشمول معافیت کسبوکار کوچک فدرال (SBD) و معمولاً معافیت مشابهی در سطح استان میشود.
در عمل یعنی:
- بخشی از سود عملیاتی شرکت تا سقف ۵۰۰٬۰۰۰ دلار
- با نرخ بسیار پایینتری (حدود ۹٪ تا ۱۲٫۲٪ بسته به استان یا قلمرو)
- نسبت به نرخ عمومی مالیات شرکتها (۲۳٪ تا ۳۱٪) مشمول مالیات میشود.
اگر سود شما از سقف SBD بیشتر شود، ممکن است منطقی باشد که بخشی از درآمد مشمول نرخ بالاتر را قبل از پایان سال کاهش دهید؛ برای مثال با:
- پرداخت زودتر پاداش عملکرد به کارکنان یا خودتان،
- یا انجام برخی هزینههای تجاری در همین سال.
دقت کنید که سقفها و شرایط دقیق این معافیت در هر استان میتواند متفاوت باشد. بهعنوان نمونه در کبک تعداد ساعات کارکرد نیز بهعنوان معیار لحاظ میشود.
۳. درآمد غیرفعال شرکت (Passive Income)
درآمدی که شرکت شما از سرمایهگذاریها بهدست میآورد، «درآمد غیرفعال» نامیده میشود؛ مثل:
- بهره،
- سود سهام سرمایهگذاریها،
- بخش مشمول مالیات از سود سرمایه (Taxable Capital Gains)،
- اجارهها و حق امتیازها (Royalties).
این نوع درآمد معمولاً با نرخ بسیار بالاتری – گاهی بیش از ۵۰٪ بسته به استان یا قلمرو – مشمول مالیات میشود.
علاوه بر این، درآمد غیرفعال میتواند بر واجد شرایط بودن شرکت شما برای SBD نیز اثر منفی بگذارد (همان نکتهی شماره ۲).
طبق قوانین فعلی:
- هر دلار درآمد غیرفعال بیش از ۵۰٬۰۰۰ دلار در سال،
- باعث میشود بخشی از درآمد عملیاتی که میتوانست مشمول SBD باشد، کاهش پیدا کند.
وقتی درآمد غیرفعال سالانه به ۱۵۰٬۰۰۰ دلار برسد، دیگر هیچ بخشی از درآمد عملیاتی نمیتواند از SBD استفاده کند و عملاً کل درآمد شرکت با نرخ عمومی شرکتها مشمول مالیات میشود.
بنابراین ممکن است به نفع شما باشد که:
- سطح درآمد غیرفعال شرکت را کنترل کنید؛
- مثلاً فروش برخی سرمایهگذاریها را به تعویق بیندازید،
- یا بخشی از سرمایهگذاریها را بهنام شخصی انجام دهید، نه در داخل شرکت.
نمودار اثر درآمد غیر فعال بر سقف معافیت کسبوکار کوچک
توضیح نمودار:
- محور افقی: درآمد غیرفعال از ۰ تا ۱۷۵٬۰۰۰ دلار
- محور عمودی: درآمد فعال واجد شرایط SBD از ۰ تا ۶۰۰٬۰۰۰ دلار
وقتی درآمد غیرفعال صفر است،
شرکت میتواند روی ۵۰۰٬۰۰۰ دلار اول درآمد فعال خود از نرخ کاهشیافتهی SBD بهرهمند شود.
از سطح ۵۰٬۰۰۰ دلار درآمد غیرفعال به بالا،
درآمد فعال واجد شرایط SBD به سرعت کاهش مییابد.
در سطح ۱۵۰٬۰۰۰ دلار درآمد غیرفعال،
معافیت کسبوکار کوچک کامل از بین میرود و از آن نقطه به بعد، تمام درآمد فعال شرکت با نرخ عمومی شرکتها مشمول مالیات میشود.
بخش قهوهای نمودار،
بخش مشمول نرخ کاهشیافته
و بخش خاکستری روشن،
بخش مشمول نرخ عمومی را نشان میدهد.
منبع داده: دولت کانادا.
۴. معافیت مادامالعمر سود سرمایه (Lifetime Capital Gains Exemption – LCGE)
خبر مهم برای کارآفرینانی که در آینده نزدیک قصد فروش کسبوکار خود را دارند:
زمانی که دولت فدرال در آوریل گذشته اعلام کرد از افزایش نرخ شمول سود سرمایه صرفنظر میکند،
این تصمیم شامل لغو افزایش معافیت مادامالعمر سود سرمایه روی سهام شرکتهای کوچک واجد شرایط نشد.
این معافیت همچنان ۱٬۲۵۰٬۰۰۰ دلار است.
یازده نکته مهم برای همهی افراد (حقوقبگیر، خوداشتغال و بازنشستهها):
۵. RRSP: فعلاً عجلهای نیست
برای تکمیل مشارکتهای RRSP مربوط به سال مالیاتی ۲۰۲۵، تا ۶۰ روز اول سال ۲۰۲۶ فرصت دارید.
هر مبلغی که در این ۶۰ روز واریز شود، میتواند به انتخاب شما برای سال ۲۰۲۵ یا برای سال ۲۰۲۶ منظور شود.
پس هنوز فرصت دارید با مشاور خود دربارهی استراتژی بهینهی مشارکت RRSP مشورت کنید.
۶. TFSA: چرا همین الان نه؟
حساب پسانداز معاف از مالیات (TFSA) این امکان را میدهد که:
- سرمایهی شما بدون مالیات رشد کند،
- و برداشتها کاملاً غیرمشمول مالیات باشند.
هر مبلغی که از TFSA برداشت میکنید، در سال بعد معادل همان مبلغ دوباره به سقف مشارکت شما اضافه میشود؛
اما نه در همان سال، فقط از سال بعد. بنابراین اگر قصد دارید بهزودی از TFSA برداشت کنید، ممکن است بهتر باشد قبل از پایان سال ۲۰۲۵ این کار را انجام دهید تا در سال ۲۰۲۶ همان مبلغ مجدداً به سقف مشارکت شما اضافه شود
اگر برداشت را به ابتدای سال ۲۰۲۶ موکول کنید، سقف مشارکت مربوط به آن برداشت تا سال ۲۰۲۷ آزاد نخواهد شد.
۷. RESP: مهلت ۳۱ دسامبر
طرح پسانداز تحصیلی ثبتشده (RESP) برای پسانداز تحصیلات پس از دبیرستان فرزندان طراحی شده است.
RESP معافیت مالیاتی مستقیم مانند RRSP ایجاد نمیکند، ولی به شما امکان استفاده از کمکهزینهها و مشوقهای دولتی را میدهد، از جمله:
- Canada Education Savings Grant (CESG) در سطح فدرال،
- و در کبک، Quebec Education Savings Incentive (QESI).
برای دریافت کمکهزینههای سال ۲۰۲۵، باید مشارکت RESP خود را تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ انجام دهید.
۸. FHSA: مهلت ۳۱ دسامبر
حساب پسانداز برای خانه اول (FHSA) برای کمک به خریداران بار اول جهت جمعآوری پیشپرداخت مسکن ایجاد شده است.
اگر این نوع حساب را افتتاح کردهاید، تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ فرصت دارید مبلغی را واریز کنید که بتواند از درآمد سال ۲۰۲۵ شما کسر شود.
حداکثرها:
- سقف مشارکت سالانه: ۸٬۰۰۰ دلار
- سقف مادامالعمر: ۴۰٬۰۰۰ دلار
نکته: مشارکتهای استفادهنشده را میتوانید به سالهای بعد منتقل کنید، اما حداکثر ۸٬۰۰۰ دلار در سال.
۹. HBP: مهلت ۱ اکتبر
اگر بهجای FHSA – یا در کنار آن – از طرح خریدار خانه (Home Buyers’ Plan – HBP) برای تأمین پیشپرداخت استفاده میکنید و قصد دارید در سال آینده خانه بخرید، توجه داشته باشید:
- از تاریخ اولین برداشت HBP،
- تا ۱ اکتبرِ سال بعد فرصت دارید که خانه را بخرید یا بسازید.
پس اگر برنامهی شما هنوز قطعی نیست، ممکن است بهتر باشد برداشت HBP را به سال جدید موکول کنید تا مهلت شما تا ۱ اکتبر ۲۰۲۷ تمدید شود و زمان بیشتری برای تکمیل خرید یا ساخت مسکن داشته باشید.
۱۰. اگر در سال ۲۰۲۵، ۷۱ ساله میشوید: مهلت ۳۱ دسامبر
اگر تولد ۷۱ سالگی شما در سال ۲۰۲۵ است، تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ باید دو کار مهم را انجام دهید:
- آخرین مشارکت RRSP خود را – در صورت داشتن سقف مشارکت – انجام دهید.
- RRSP خود را ببندید و دارایی آن را به یکی از دو گزینه تبدیل کنید:
- سالانه (Annuity)، یا
- صندوق درآمد بازنشستگی ثبتشده (RRIF).
اگر RRIF را انتخاب کنید، از سال بعد باید هرساله حداقل برداشت اجباری را بر اساس درصدی از ارزش RRIF انجام دهید؛
این درصد با بالا رفتن سن افزایش مییابد.
همین قاعده برای LIRA (حساب بازنشستگی قفلشده) نیز صدق میکند و باید قبل از ۳۱ دسامبر به LIF (صندوق درآمد مادامالعمر) تبدیل شود.
حداقل برداشتهای اجباری RRIF
درصد حداقل برداشت سالانه از RRIF بر اساس سن دارنده حساب (یا همسر) محاسبه میشود. برخی نمونهها عبارتند از:
- ۷۱ سالگی: ۵٫۲۸٪
- ۷۲ سالگی: ۵٫۴۰٪
- ۷۵ سالگی: ۵٫۸۲٪
- ۷۸ سالگی: ۶٫۳۶٪
- ۸۳ سالگی: ۷٫۷۱٪
- ۸۴ سالگی: ۸٫۰۸٪
- ۸۶ سالگی: ۸٫۹۹٪
- ۸۸ سالگی: ۱۰٫۲۱٪
- ۹۰ سالگی: ۱۱٫۹۲٪
- ۹۲ سالگی: ۱۴٫۴۹٪
- ۹۳ سالگی: ۱۶٫۳۴٪
- ۹۴ سالگی: ۱۸٫۷۹٪
- ۹۵ سال و بالاتر: ۲۰٪ ارزش RRIF در هر سال
۱۱. بازنشستگان: حواستان به حد آستانهی بازپسگیری OAS باشد
از سن ۶۵ سالگی، همهی کاناداییها واجد شرایط دریافت مستمری OAS (Old Age Security) هستند، اما این مستمری یک آستانهی بازپسگیری (Clawback Threshold) دارد که برای سال ۲۰۲۵ برابر است با: ۹۳٬۴۵۴ دلار درآمد مشمول مالیات.
- به ازای هر دلار درآمد مشمول مالیات بالاتر از این آستانه، ۱۵٪ از مستمری OAS شما بازپسگیری میشود.
- اگر درآمد مشمول مالیات شما به ۱۵۱٬۷۷۸ دلار برسد (و اگر ۷۵ ساله یا بیشتر باشید، ۱۵۷٬۴۹۰ دلار)، مستمری OAS شما کامل بازپسگیری خواهد شد.
در نظر داشته باشید موارد زیر همگی در درآمد مشمول مالیات لحاظ میشوند:
- مستمریهای بازنشستگی کارفرما،
- مستمریهای دولتی،
- برداشتهای RRIF و LIF،
در عوض، برداشتهای TFSA در درآمد مشمول مالیات حساب نمیشود و میتواند برای مدیریت سطح درآمد و کاهش ریسک بازپسگیری OAS ابزار مفیدی باشد.
۱۲. «با ضرر کردن، سود ببرید» – استفاده از زیان سرمایه
یکی از استراتژیهای رایج پایان سال این است که برخی سرمایهگذاریها را با زیان بفروشید تا زیان سرمایهی قابلشناسایی ایجاد شود.
این زیانها میتوانند:
- ابتدا با سودهای سرمایهی همان سال تهاتر شوند،
- سپس با سودهای سرمایهی سه سال گذشته،
- یا به سالهای آینده منتقل شوند،
تا در مجموع صورتحساب مالیاتی شما کاهش یابد.
برای بررسی دقیق همهی قواعد مربوط به Tax-Loss Selling، بهتر است با مشاور سرمایهگذاری یا مشاور مالیاتی خود مشورت کنید.
۱۳. توزیعهای پایان سال صندوقهای سرمایهگذاری – سودی که شاید ندانسته گرفتهاید!
اگر در یک حساب مشمول مالیات، واحد صندوق سرمایهگذاری مشترک (Mutual Fund) دارید، بهصورت معمول در پایان سال، ممکن است توزیع سالانهای به شما تعلق بگیرد که شامل موارد زیر است:
- سود سرمایه،
- سود سهام،
- و بهرهی دریافتی صندوق در طول سال
این توزیعها، حتی اگر شما هیچ معاملهای انجام نداده باشید و نقدی دریافت نکرده باشید، برای شما درآمد مشمول مالیات محسوب میشود. در چنین شرایطی، استفاده از زیان سرمایهی تحققیافته در سایر سرمایهگذاریها میتواند این درآمد را خنثی یا کاهش دهد.
همچنین، اگر قصد دارید در آیندهی نزدیک واحدهای یک صندوق جدید را بخرید، بد نیست بررسی کنید که آیا آن صندوق در آستانهی توزیع پایان سال هست یا نه؛ چون اگر قبل از توزیع وارد شوید، ممکن است مالیات اضافیِ ناخواستهای در بهار آینده پرداخت کنید.
۱۴. فرصت ویژه برای شاغلان فنی و معلمان
اگر شما یک کارگر فنیِ شاغل (Employed Tradesperson) هستید و باید ابزار کار خود را شخصاً تهیه کنید، ممکن است واجد شرایط کسر مالیاتی تا سقف ۱٬۰۰۰ دلار برای بخش هزینه ابزار باشید که بیش از ۱٬۴۳۳ دلار باشد.
بنابراین اگر قصد خرید ابزار دارید، ممکن است ارزش داشته باشد که این خرید را قبل از پایان سال انجام دهید تا بتوانید از این مشوق استفاده کنید.
همچنین اگر معلم یا مربی آموزش ابتدایی / کودکستان هستید و در طول سال وسایل آموزشی واجد شرایط خریداری کردهاید، دولت فدرال برای شما نیز اعتبار مالیاتی ویژهای در نظر گرفته است.
۱۵. زمان سخاوت – مزایای مالیاتی کمکهای خیریه
در این فصل سال، سخاوت و کمک به دیگران معمول است؛ بهویژه اگر بهصورت کمکهای خیریه با رسید رسمی باشد، میتواند در زمان مالیات نیز برای شما مفید باشد.
اگر در سال ۲۰۲۵ به یک سازمان خیریهی ثبتشده کمک کنید و رسید رسمی بگیرید، میتوانید آن را در اظهارنامه مالیاتی خود برای گرفتن اعتبار مالیاتی استفاده کنید.
در سطح فدرال که:
- برای مبالغ تا ۲۰۰ دلار، اعتبار مالیاتی ۱۵٪ ، و
- برای بخش بالاتر از ۲۰۰ دلار، اعتبار مالیاتی ۲۹٪ است،
شرایط و جزئیات اعمال میشود و در سطح استانی نیز معمولاً اعتبارات مالیاتی جداگانهای وجود دارد که مجموع صرفهجویی مالیاتی شما را افزایش میدهد.
اگر قصد دارید مبالغ قابلتوجهی را صرف امور خیریه کنید، چرا یک استراتژی برنامهریزیشدهی اهدای خیریه (Planned Giving) طراحی نکنید؟ مشاور شما میتواند روشهای مختلفی را پیشنهاد کند، از جمله:
- کمک بهصورت اوراق بهادار (Securities)،
- یا انتقال پالیسیهای بیمه عمر بهعنوان هدیه خیریه.
جمعبندی
این ۱۵ یادآوری فقط بخشی از تصمیمهای مالی و مالیاتی هستند که ممکن است بخواهید قبل از پایان سال ۲۰۲۵ به آنها فکر کنید.
برای اینکه بدانید کدام موارد دقیقاً برای وضعیت شخصی و شرکتی شما مناسبتر است، بهتر است خیلی قبلتر از شب سال نو با مشاور مالی و بیمهای خود مشورت کنید و یک برنامهی دقیق و هماهنگ طراحی نمایید.

